Rząd zapowiedział budowę nowego portu zewnętrznego w Świnoujściu pod nazwą „Przylądek Pomerania”. Projekt ma objąć 186 hektarów nowego lądu i umożliwić obsługę największych kontenerowców na Bałtyku. Inwestycja jest przedstawiana jako strategiczna dla gospodarki i bezpieczeństwa państwa, ale wywołała sprzeciw władz miasta i pytania o realne analizy ekonomiczne oraz środowiskowe.

Najważniejsze w 30 sekund.

Projekt: port zewnętrzny w Świnoujściu – 186 ha nowego lądu.
Cel: Terminal głębokowodny, do 2 mln TEU rocznie.
Status: rozpoczęte prace przygotowawcze (oczyszczanie dna).
Spór: skala inwestycji, brak konsultacji i analiz publicznych.
Co dalej: decyzje środowiskowe i model finansowania.

1.Czym jest projekt „Przylądek Pomerania”

„Przylądek Pomerania” to rządowa koncepcja rozbudowy zespołu portów Szczecin-Świnoujście poprzez budowę nowego portu zewnętrznego na morzu, poza istniejącą infrastrukturą miejską. Kluczowym elementem projektu jest terminal kontenerowy o parametrach głębokowodnych, umożliwiający zawijanie największych statków obsługujących Bałtyk.

Mapa koncepcyjna Przylądka Pomerania. Źródło: materiały informacyjne ZMPSiŚ / MI (grafika poglądowa)
Status licencji: informacja publiczna.

Według zapowiedzi Ministerstwa Infrastruktury oraz Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście, inwestycja ma wzmocnić pozycję Polski w obsłudze handlu morskiego i ograniczyć zależność od portów zagranicznych.

2. Co wiemy na pewno – fakty potwierdzone komunikatami publicznymi.

2.1 Parametry techniczne (deklarowane).
Powierzchnia nowego lądu: ok. 186 ha
Długość nabrzeży: blisko 3 km.
Głębokość toru podejściowego i basenów: do 17 m.
Docelowa zdolność przeładunkowa: do 2 mln TEU rocznie.
Dostępność dla statków: jednostki o długości do 400 m.
(Źródło: komunikaty Ministerstwa Infrastruktury, ZMPSiŚ, PAP MediaRoom)

Mapa koncepcyjna Przylądka Pomerania. Źródło: materiały informacyjne ZMPSiŚ / MI (grafika poglądowa)
Status licencji: informacja publiczna.

2.2 Etap realizacji – prace przygotowawcze.
W listopadzie 2025 roku ogłoszono podpisanie pierwszej umowy związanej z realizacją projektu. Dotyczy ona oczyszczania dna morskiego z niewybuchów i obiektów niebezpiecznych, pozostałych po II wojnie światowej.
Zakres: ok. 160 ha dna morskiego
Wartość umowy: ok. 22,8 mln zł
Cel: przygotowanie akwenu pod dalsze prace hydrotechniczne.
Jest to etap przygotowawczy, który nie przesądza jeszcze o rozpoczęciu zasadniczej budowy terminalu.

3. Co jest planem, a nie faktem.

Na obecnym etapie:

nie opublikowano pełnego studium wykonalności,
nie przedstawiono publicznie prognoz popytu,
nie wskazano operatora terminalu,
nie ogłoszono modelu finansowania całej inwestycji.

Deklarowany przez rząd termin zakończenia projektu – około 2029 roku – ma charakter politycznej zapowiedzi, a nie harmonogramu zatwierdzonego decyzjami administracyjnymi.

4. Oś sporu: rząd – samorząd – mieszkańcy.

4.1 Stanowisko rządu i zarządu portu.

Przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury oraz ZMPSiŚ argumentują, że:
Polska potrzebuje nowych zdolności przeładunkowych, port w Świnoujściu może przejąć część ładunków obsługiwanych dziś przez porty niemieckie,
inwestycja ma znaczenie strategiczne i dla bezpieczeństwa państwa.
„To największa inwestycja w historii portu i projekt o znaczeniu strategicznym dla Polski”
(komunikaty MI / ZMPSiŚ).

4.2 Stanowisko władz Świnoujścia.

Prezydent Świnoujścia Joanna Agatowska publicznie sprzeciwiła się skali projektu w obecnej formie. Wskazała na:
brak konsultacji z miastem,
brak przedstawionych analiz ekonomicznych i środowiskowych,
ryzyko dla funkcji uzdrowiskowej i turystycznej miasta.
„Rozwój portu – tak. Przylądek Pomerania w tej skali i w tym trybie – nie.”
(wypowiedzi publiczne prezydent Świnoujścia)

5. Argumenty ekonomiczne – co jest podnoszone w debacie.

Argumenty „za”
rosnące przeładunki kontenerowe w polskich portach,
możliwość obsługi największych jednostek na Bałtyku,
impuls rozwojowy dla zaplecza logistycznego regionu.
Argumenty „przeciw / ryzyka”.
potencjalne nasycenie rynku kontenerowego,
konkurencja z portem Gdańsk (DCT),
bardzo wysokie koszty hydrotechniczne,
niepewność wpływu na środowisko morskie i linię brzegową.

6. Analiza SWOT – syntetycznie.

Mocne strony
skokowy wzrost zdolności przeładunkowych,
parametry niedostępne dziś w zachodniej części Bałtyku.
Słabe strony
brak ujawnionych analiz ekonomicznych,
konflikt z samorządem lokalnym.
Szanse
przejęcie części strumieni ładunków z portów zagranicznych,
nowe inwestycje towarzyszące.
Zagrożenia
opóźnienia administracyjne i środowiskowe,
zmiana priorytetów politycznych.

7. Co powinno zostać ujawnione przed decyzją o budowie.

Studium wykonalności i prognozy popytu.
Pełny model finansowania.
Raport oddziaływania na środowisko.
Plan integracji portu z układem komunikacyjnym regionu.

8. Wnioski redakcyjne.

„Przylądek Pomerania” jest dziś projektem w fazie przygotowawczej i politycznej, a nie inwestycją przesądzoną. Skala zapowiedzi kontrastuje z ograniczoną liczbą opublikowanych analiz. Dalsze losy projektu zależeć będą od transparentności procesu, dialogu z samorządem oraz przedstawienia twardych danych ekonomicznych i środowiskowych.