Polska kupuje trzy okręty podwodne w ramach jednej z największych w historii Szwecji umów eksportowych na sprzęt morski.
Podpisanie memorandum ws. pozyskania okrętów podwodnych w programie ORKA Żródło: Ministerstwo Obrony Narodowej
17 grudnia 2025 r. w 1 Bazie Lotnictwa Transportowego w Warszawie, Władysław Kosiniak-Kamysz, wicepremier – minister obrony narodowej i Pål Jonson minister obrony Szwecji podpisali Memorandum of Understanding (MoU), w którym zawarto główne cele strategicznej współpracy w oparciu o program pozyskania okrętów podwodnych. MoU jest również drogowskazem dla obu rządów wskazującym dalszy przebieg pozyskiwania okrętów podwodnych w programie ORKA. Fot. Krzysztof Niedziela/MON
Porozumienie określa między innymi liczbę okrętów podwodnych i terminy dostaw, a także ramy przyszłego kontraktu. Zgodnie z Porozumieniem, zakup będzie opierał się na kompleksowym pozyskaniu uzbrojenia dedykowanego dla okrętów podwodnych typu A26, a także rozwiązań logistycznych. Dzięki porozumieniu polski przemysł zbrojeniowy zyska, w wyniku transferu technologii, zdolności do utrzymania, naprawy i serwisu okrętów podwodnych i ich dedykowanego uzbrojenia w całym cyklu ich życia, a strona szwedzka zobowiązuje się do włączenia polskich firm zbrojeniowych w proces produkcji uzbrojenia dla szwedzkich sił zbrojnych, co pozwoli na zwiększenie ich atrakcyjności i konkurencyjności. Wiąże się to m.in. z wykorzystaniem części i podzespołów polskiej produkcji w szwedzkich platformach obronnych.
Decyzja o wyborze kraju partnerskiego dla programu ORKA została ogłoszona 26 listopada br. Krajem pierwszego wyboru została Szwecja, która zaoferowała trzy okręty podwodne typu A26, z deklarowaną datą dostawy pierwszego okrętu do 2030 roku, oraz okręt A17, który uzupełni lukę w ofercie. Szkolenie rozpocznie się w 2026 roku, a przekazanie okrętu w ramach uzupełnienia luki nastąpi w 2027 roku.
„Polska wybrała Szwecję jako partnera w swoim programie budowy okrętów podwodnych. To dowód współpracy między naszymi dwoma krajami i statusu Szwecji jako kraju o silnym przemyśle obronnym (…). Razem Szwecja i Polska wezmą na siebie większą odpowiedzialność za bezpieczeństwo na Morzu Bałtyckim. Znacznie intensyfikujemy obecnie naszą współpracę polityczną, obronną i przemysłową. W niepewnych czasach dla całego naszego regionu, wspólnie wzmacniamy naszą część świata” – mówił premier Ulf Kristersson.
W listopadzie 2024 roku Szwecja i Polska zawarły umowę o partnerstwie strategicznym, podpisaną przez szefów rządów obu państw. Partnerstwo koncentruje się na zacieśnieniu współpracy w zakresie bezpieczeństwa i obrony, innowacji gospodarczych i konkurencyjności, wzmacnianiu bezpieczeństwa w regionie Morza Bałtyckiego oraz wspieraniu Ukrainy.
We wrześniu 2025 roku pan Jonson i minister obrony narodowej RP Władysław Kosiniak-Kamysz podpisali list intencyjny w sprawie współpracy wojskowo-technicznej, który stanowi podstawę wspólnego rozwoju i produkcji systemów obronnych. Współpraca ta przyczyni się do zacieśnienia więzi między szwedzkim a polskim przemysłem obronnym.
Przebieg rywalizacji oferentów.
W finałowej fazie programu Orka Polska analizowała trzy główne kierunki:
Korea Południowa – Hanwha Ocean (KSS-III);
Niemcy – TKMS (Typ 212CD;
Szwecja – Saab (A26)
W październiku 2025 roku południowokoreańska Hanwha Ocean ogłosiła gotowość zainwestowania 100 mln USD w Polsce w ramach programu Orka. Był to komunikat oferenta (Hanwha Ocean) a nie decyzja rządu RP ani dokument wykonawczy. Z punktu widzenia redakcyjnego oznacza to, że mówimy o deklarowanej ofercie, a nie o zobowiązaniu kontraktowym.
Deklaracja została ogłoszona w formie komunikatu korporacyjnego w PAP MediaRoom w dniu 8 października 2025 r. i od początku była prezentowana jako propozycja wykraczająca poza standardowy zakup uzbrojenia – jako projekt przemysłowy o długofalowych skutkach dla Pomorza i całej gospodarki morskiej.
KSS-III – co to za okręt i dlaczego był ważny w Orce
Oferowany przez Hanwha Ocean okręt KSS-III (Jangbogo-III) jest efektem wieloletniego programu rozwoju południowokoreańskiej marynarki wojennej. THanwha Group jest jednym z filarów koreańskiej gospodarki – działa w sektorach obronności, energetyki, przemysłu kosmicznego i chemicznego. W ostatnich latach koncern intensywnie rozwija ekspansję międzynarodową w obszarze przemysłu obronnego, co potwierdzają m.in. analizy Reutersa.
Pomorze i przemysł stoczniowy
Znaczenie oferty Hanwha Ocean było podkreślane także w kontekście regionalnym. Według opracowań OECD z 2024 roku, sektor stoczniowy i działalności powiązane stanowią jeden z kluczowych filarów rynku pracy w województwie pomorskim.
To właśnie na tym tle oferta pełnego transferu technologii i MRO była interpretowana jako potencjalny impuls do przesunięcia lokalnych kompetencji z poziomu montażu na poziom projektowania, certyfikacji i pełnego cyklu życia okrętu.
Trzy oferty w programie Orka – porównanie
Korea Południowa – Hanwha Ocean (KSS-III)
Oferta silnie akcentowała skalę przemysłową, transfer technologii i budowę zdolności MRO w Polsce, popartą deklaracją inwestycji 100 mln USD. Była to propozycja ambitna, oparta na dużej, nowoczesnej platformie o charakterystyce bardziej oceanicznej.
Niemcy – TKMS (Typ 212CD)
Niemiecka oferta opierała się na sprawdzonej linii okrętów z napędem AIP, rozwijanej wspólnie z Norwegią. Argumentami były interoperacyjność w NATO i doświadczenie TKMS, jednak bez równie wyraźnie komunikowanego, jednego, spektakularnego pakietu inwestycyjnego w Polsce.T
Szwecja – Saab (A26)
Szwedzka propozycja została oparta na:
- bardzo dobrym dopasowaniu okrętu A26 do warunków Bałtyku,
- pakiecie rozwiązania pomostowego (okręt szkolny / gap-filler),
- współpracy rząd–rząd oraz udziale polskiego przemysłu,
- realistycznym harmonogramie dostaw.
Dlaczego wygrała Szwecja – twarde uzasadnienie
Decyzja została ogłoszona 26 listopada 2025 r. Polska wskazała Szwecję jako preferowanego partnera programu Orka. W wypowiedziach rządowych, relacjonowanych przez Reutersa, podkreślono, że była to najlepsza oferta w ujęciu całościowym, obejmującym zdolności operacyjne, terminy oraz dopasowanie do specyfiki Bałtyku.
Szwedzka oferta okrętów podwodnych obejmuje najnowocześniejszą technologię dostarczoną przez Wielką Brytanię. Polska i Szwecja – przy wsparciu Wielkiej Brytanii – wspólnie tworzą silną i decydującą siłę w regionie Morza Bałtyckiego.
Dodatkowym czynnikiem był pakiet pomostowy umożliwiający szkolenie załóg przed wejściem do służby nowych okrętów oraz szeroka współpraca przemysłowa potwierdzona podpisaniem memorandum 17 grudnia 2025 r.
Wniosek redakcyjny MesaReportera.pl
Oferta Hanwha Ocean była jedną z najbardziej ambitnych przemysłowo w historii programu Orka i pokazała, jak szeroko można dziś definiować „zakup okrętów podwodnych”. Ostateczna decyzja Polski pokazuje jednak, że w tym momencie priorytetem było szybkie i bezpieczne odtworzenie zdolności Marynarki Wojennej RP w realiach Bałtyku, nawet kosztem rezygnacji z bardziej spektakularnej – choć obarczonej większym ryzykiem – ścieżki przemysłowej.
To nie zamyka dyskusji o transferze technologii i suwerenności przemysłowej, ale jasno pokazuje, jakie kryteria przeważyły w 2025 roku.
Na styczeń 2026 r. kontrakt nie jest jeszcze podpisany, a finalizacja jest planowana na II kwartał 2026 r., co potwierdzają zarówno MON, jak i Saab.
Źródła :
Reuters, 26.11.2025, https://www.reuters.com/business/aerospace-defense/poland-chooses-sweden-supply-it-with-three-submarines-2025-11-26/
Rząd Szwecji – komunikat, https://www.government.se/press-releases/2025/11/poland-selects-swedish-submarines/
MON RP – memorandum, https://www.gov.pl/web/national-defence/memorandum-on-the-acquisition-of-submarines-signed
